سنجش احساس امنیت اجتماعی شهروندان مطالعه موردی: شهر مرزی قصر شیرین

نوع مقاله : علمی پژوهشی مستقل

نویسندگان

1 دانشیار جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه شیهید بهشتی، تهران، ایران

چکیده

امروزه با گسترده و پیچیده شدن جوامع، موضوع امنیت ابعاد گسترده و پیچیده‌ای به خود گرفته است. امنیت یکی از اصلی‌ترین عوامل پایداری جوامع امروزی به شمار می‌آید که با افزایش و پیچیدگی جوامع شهری، شرایط تأمین این نیاز و برطرف کردن این مسئله نیز پیچیده‌تر شده است. شناخت و کنترل امنیت در شهرها نگاه دقیق و همه‌جانبه‌ای را می‌طلبد تا بتواند ابعاد گوناگون امنیت را درک کرده و به کشف ارتباط‌های پنهان میان آن ابعاد در سطوح مختلف بپردازد. هدف پژوهش حاضر سنجش احساس امنیت اجتماعی شهروندان شهر مرزی قصر شیرین می‌باشد. این پژوهش توصیفی- تحلیلی و ازنظر هدف کاربردی است. جامعه آماری پژوهش کلیه ساکنان شهر قصر شیرین که در سال ۱۳۹۵ تعداد ۲۳۹۲۹ نفر می‌باشد که تعداد ۳۷۷ نفر از شهروندان با استفاده از فرمول کوکران با سطح اطمینان ۹۵ درصد، احتمال خطای ۵ درصد به‌صورت تصادفی ساده انتخاب شدند. جهت جمع‌آوری داده‌ها و اطلاعات از دو شیوه اسنادی و میدانی بهره گرفته‌شده است و با استفاده از پرسشنامه محقق ساخته داده‌های موردنیاز گردآوری شد. برای به دست آوردن اعتبار صوری ازنظرهای اساتید و صاحب‌نظران و برای بررسی روایی از روش اندازه‌گیری آلفای کرونباخ استفاده شد. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد میزان احساس امنیت اجتماعی بر اساس ۲ متغیر مالی، جانی در بین شهروندان در طیف نسبتاً مطلوبی قرار دارد.، نتایج آماری حاصل نشان می‌دهد که وضعیت احساس امنیت اجتماعی در بین سنین مختلف معنادار می‌باشد و میانگین احساس امنیت برحسب جنسیت متفاوت و مردان از زنان احساس امنیت بیشتری می‌کنند همچنین بین نقش نیروهای انتظامی و امنیت اجتماعی رابطه معنادار و مستقیم برقرار است و حضور پررنگ‌تر نیروی انتظامی برابر بااحساس امنیت بیشتر ساکنان است. همچنین بین احساس امنیت اجتماعی و سن و جنس، امنیت جانی، مالی، و فضای فیزیکی و اجتماعی شهر رابطه معناداری وجود دارد.

کلیدواژه‌ها


1)      افتخاری، اصغر (۱۳۸۱) ساختار و تأویل امنیت، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال ۵ ، شماره ۱، صص.22- 18.
2)      افشار کهن، جواد و رحیقی یزدی، محمد (1392) تاثیر عوامل محیطی و اجتماعی بر احساس امنیت شهری (مورد مطالعه: محلات منتخب شهر یزد)، مطالعات جامعه شناختی شهری (مطالعات شهری)، دوره2، شماره8، صص.78-59.
3)      بهیان، شاپور و فیروزآبادی، آمنه (۱۳۹۲) بررسی عوامل مؤثر بر احساس امنیت اجتماعی در شهرها مطالعه موردی شهر کرمان، مطالعات جامعه‌شناختی شهری، سال ۳، شماره ۶، صص.122- 103.
4)      بوزان، بازی (۱۳۸۷) مردم، دولت‌ها و هراس، مترجم پژوهشکده مطالعات راهبردی به ویراستاری مجتبی عطار زاده تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
5)      بیات، بهرام (۱۳۸۸) بررسی عوامل مؤثر بر احساس امنیت شهروندان تهرانی (با تأکید بر رسانه‌های جمعی، عملکرد پلیس و بروز جرائم)، فصلنامه انتظام اجتماعی، سال 1، شماره1، صص. ۵۵-۳۱.
6)      پیرعلی و سیادت (۱۳۹۲) شناسایی و رتبه‌بندی عوامل مؤثر بر احساس امنیت شهروندان در شهر مرزی تربت‌جام
7)      پیرعلی، علیرضا و سیادت، سعیده (1392) بررسی و اولویت بندی عوامل موثر بر احساس امنیت در شهرهای مرزی (مورد مطالعه: تربت جام)، پژوهشنامه مطالعات مرزی، دوره1، شماره1، صص.88-69.
8)      چلبی، مسعود (۱۳۷۵) جامعه‌شناسی نظم، تشریح و تحلیل نظری نظم اجتماعی، تهران: نشر نی.
9)      خواجه‌نوری، بیژن و کاوه، مهدی (۱۳۹۲) مطالعه رابطه بین مصرف رسانه‌ای و احساس امنیت اجتماعی، پژوهش‌های راهبردی امنیت و نظم اجتماعی سال ۲ شماره ۲، صص.78- 57.
10)   رهنما، محمدرحیم وتوانگر، معصومه (۱۳۸۹) نقش شهرهای مرزی در فرآیند جهانی‌شدن و توسعه منطقه‌ای ایران، فصلنامه ژئوپلیتیک، سال ۶، شماره ،۳ صص.۲۲- 14.
11)   روشندل، جلیل (۱۳۸۹) امنیت ملّی و نظام بین‌الملل، تهران: انتشارات سمت.
12)   زارع شاه آبادی، اکبر و ترکان، رحمت اله (1390) بررسی عوامل موثر بر احساس امنیت اجتماعی در بین شهروندان شهر یزد، پژوهشنامه نظم و امنیت انتظامی، دوره4، شماره2، صص.148-125.
13)   زنگی‌آبادی و زنگنه (۱۳۹۰) سنجش احساس امنیت در بین شهروندان شهر مرزی خواف، دانش انتظامی، دوره13، شماره1، صص.65-41.
14)   ساروخانی، باقر و نویدنیا، منیژه (۱۳۸۵) امنیت اجتماعی خانواده و محل سکونت در تهران، فصلنامه رفاه اجتماعی، سال ۶، شماره ۲۲ ، صص. ۱۰۸ -۸۷.
15)   ستارزاده، داوود؛ شهریاری، مینا؛ ابوذر زاده، فائزه (۱۳۹۵) بررسی عوامل مؤثر بار احساس امنیت اجتماعی زنان ) مطالعه موردی زنان شهر رامسر در سا ل ۱۳۷۴)، دو فصلنامه مشارکت و توسعه اجتماعی، دوره 2، شماره 9، صص.۱۲۶ -۱۰۷.
16)   سفیری، خدیجه (۱۳۸۷) نقش نهادهای غیردولتی محله‌ای در تأمین امنیت اجتماعی با تکیه‌بر شهر تهران، مطالعات اجتماعی ایران، دوره ۲ شماره ۲، صص.۱۶۴ -۱۴۳.
17)   صالحی، اسماعیل (۱۳۸۷) ویژگی‌های محیطی فضاهای امن شهری، چاپ اول، تهران: انتشارات وزارت مسکن و شهرسازی.
18)   کامران، حسن و شعاع برآبادی، علی (۱۳۸۹)، بررسی امنیت شهری در شهرهای مرزی مطالعه موردی شهر تایباد، فصلنامه جغرافیا، سال ۸ شماره ۲۵، صص ۴۶-۲۵
19)   کمانگر، سارا، اصغری، مریم، ویسیان، محمد (۱۳۹۴) بررسی و سنجش احساس امنیت اجتماعی شهروندان شهر مرزی سرخس، فصلنامه علوم و فنون مرزی، سال ۶، شماره ۱، صص.۱۷۰ -۱۴۷.
20)   مدیری، آتوسا (۱۳۸۵) جرم خشونت و احساس امنیت در فضاهای عمومی شهر، فصلنامه رفاه اجتماعی، سال ۶ ، شماره ،۲۲ صص.۲۸- ۱۱.
21)   مک‌کین لای، آردی (۱۹۹۹۹) امنیت جهانی؛ رویکردها و نظریه‌ها، ترجمه اصغر افتخاری، تهران: انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی.
22)   مک‌کینلای، آردی و لیتل، آر (۱۳۸۰) امنیت جهانی، رویکردها و نظریه‌ها، ترجمه اصغر افتخاری، تهران: انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی.
23)   نایب پور، محمد؛ ویسیان، محمد؛ اصغری، آزاد؛ محمدی حمیدی، سمیه (1393) پژوهشنامه جغرافیای انتظامی، دوره2، شماره8، صص.96-77.
24)   نبوی، سید عبدالحسین، حسین­زاده، حسین علی؛ حسینی، سیده هاجر (۱۳۸۹) بررسی عوامل اجتماعی و اقتصادی مؤثر بر احساس امنیت اجتماعی، فصلنامه جامعه‌شناسی کاربردی، سال ۲۱، شماره ۴، صص. ۹۶ -۷۳.

تحت نظارت وف ایرانی