اولویت‌بندی سیاست‌های جنایی عرضه محور در مقابله با مواد مخدر (مطالعه موردی: شهرستان مرزی سردشت)

نوع مقاله : پژوهشی مستخرج از رساله دکتری

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری،گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، واحدقم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

2 دانشیارحقوق جزا وجرم‌شناسی، دانشکده حقوق پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران

3 دانشیارگروه حقوق جزا وجرم‌شناسی، دانشگاه مفید قم، قم، ایران

4 استادیارحقوق جزا وجرم‌شناسی، دانشکده حقوق پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران

چکیده

سیاست جنایی مبارزه با مواد مخدر تدابیر، اقدامات و فعالیت‌هایی است که در چارچوب وظایف دولت به‌منظور مبارزه باعرضه این مواد صورت می‌گیرد. تحلیل و بررسی سیاست‌های جنائی مختلف بعد از انقلاب در مواجهه با مواد مخدر با توجه به خسارات وسیع و گسترده آن در جامعه و همچنین نقش محوری موضوع پیشگیری در بحث آسیب‌های اجتماعی و بررسی چالش‌های موجود در جامعه و تصمیم‌گیرندگان، در رابطه با ارزیابی از عدم موفقیت روش‌های مقابله‌ای می‌باشد که با ارائه پیشنهادهایی جهت به حداقل رساندن تأثیرات شوم مواد مخدر از طریق پیشگیری از تقاضا صورت می‌گیرد که با کمک از جامعه و خانواده این مشکل به‌طور عمده در جامعه ریشه‌کن می‌شود. هدف از این تحقیق ارائه و اولویت‌بندی سیاست جنایی عرضه محور در مقابله با مواد مخدر است. جامعه آماری پژوهش گروه خبرگان و روش تحقیق توصیفی – تحلیلی می‌باشد. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از روش سوارا بهره گرفته‌شده است. نتایج تحقیق نشان داد که سیاست‌های کلی تدابیر اجتماعی مقابله باعرضه مواد مخدر با وزن 3705/2 در رتبه اول (مهم‌ترین راهبرد در این سیاست اعمال سیاست‌های پیشگیرانه از طریق تقویت نهاد خانواده) و سیاست اقدامات پیشگیری وضعی در راستای افزایش دشواری ارتکاب قاچاق مواد مخدر با وزن 65769/1 در رتبه دوم (مهم‌ترین راهبرد در این سیاست تقویت آماج‌ها و کنترل دسترسی به توزیع‌کنندگان مواد مخدر) و سیاست کلی اقدامات پیشگیری وضعی قاچاق مواد مخدر از طریق افزایش خطر ارتکاب با وزن 20999/1 در رتبه سوم (مهم‌ترین راهبرد در این سیاست توسعه محافظت و تقویت نظارت رسمی) و درنهایت سیاست کلی اقدام از طریق قانون نیروی انتظامی با وزن 99994/0 در رتبه آخر (مهم‌ترین راهبرد در این سیاست با راهبرد نظارت بر اماکن عمومی و کنترل ورودی و خروجی‌ها در پارک‌ها، تقاطع خیابان‌ها، رستوران‌ها و ...) ازنظر میزان اهمیت و اولویت‌بندی قرارگرفته‌اند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Prioritization of Supply-Oriented Criminal Policies Against Drugs (Case Study: Sardasht Border City)

نویسندگان [English]

  • zahra ahangari nanekaran 1
  • seyed mahmood mirkhalili 2
  • seyed hasan hashemi 3
  • mehdi sheydaeian 4
1 PhD Student, Department of Criminal Law and Criminology, Qom Branch, Islamic Azad University, Qom
2 Associate Professor of Criminal Law and Criminology, Faculty of Law, Farabi Campus, University of Tehran, Qom, Iran
3 Associate Professor, Department of Criminal Law and Criminology, Mofid University of Qom, Qom, Iran
4 Assistant Professor of Criminal Law and Criminology, Faculty of Law, Farabi Campus, University of Tehran, Qom, Iran
چکیده [English]

Anti-narcotics criminal policy is the measures, actions and activities that are carried out within the framework of the government's duties in order to combat the supply of these drugs. Analysis of various criminal policies after the revolution in the face of drugs due to its vast damage in society and also the pivotal role of prevention in the discussion of social harms and challenges in society and decision makers in relation to the assessment of failure of the countermeasures that are made by offering suggestions to minimize the harmful effects of drugs through demand prevention that with the help of the community and the family, this problem is largely eradicated in the community. The purpose of this study is to present and prioritize supply-oriented criminal policy against drugs. The statistical population of the research is the group of experts and the research method is descriptive-analytical. The SWARA method has been used to analyze the data. The results showed that the general policies of social measures to combat drug supply weighing 2.3755 is in the first place (the most important strategy in this policy is the implementation of preventive policies by strengthening the family institution), the policy of preventive measures to increase the difficulty of drug trafficking weighting 1.65769 is in the second place (the most important strategy in this policy is to strengthen the targets and control access to drug distributors), the general policy of preventing drug trafficking by increasing the risk of committing with a weight of 1.20999 is in the third place (the most important strategy in this policy is developing protection and strengthening official supervision), and finally the general policy of acting through the law enforcement force with a weight of 0.9994 is in the last rank (the most important strategy in this policy is the strategy of monitoring public places and controlling entrances and exits in parks, street intersections, restaurants, etc.) in terms of importance and prioritization.

کلیدواژه‌ها [English]

  • prevention
  • Criminal Policy
  • supply-oriented
  • Drugs
1)      اصانلو، علی؛ حمزه‌پور، رزگار؛ بیات، ناصر (1398) تحلیل فضایی جرائم قاچاق مواد مخدر در استان آذربایجان غربی، فصلنامه پژوهش‌های اطلاعاتی و جنایی، سال 14، شماره 1، صص. 194-171.
2)    بابایی، محمدعلی (1390) جرم‌شناسی بالینی، چاپ دوم، تهران: نشر میزان.
3)    باری، مجتبی (1391) سیاست جنایی ایران راجع به مواد مخدر، پایان‌نامه کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم‌شناسی، به راهنمایی محمد حسینی، دانشکده حقوق سیاسی دانشکده تهران.
4)    باصری، علی‌اکبر (1397) سیاست جنایی (داخلی و بین‌المللی) مـواد مخـدر، چـاپ اول، تهران: نشر خرسندی.
5)      جلیلوند، داود (1392) الزامات پدافند غیرعامل ناجا در استقرار رده‌های پلیس پیشگیری، پروژه تحقیقاتی، دفتر تحقیقات کاربردی انتظامی استان آذربایجان غربی.
6)      حسینی، شیوا و فقیهی، علی (1393) شناخت بررسی عوامل اعتیاد جوانـان و نوجوانـان بـه مـواد مخـدر، ماهنامه طبیب مردم، دوره 6، شماره 1، صص.55-35.
7)      رحیمی‌پور، ایمان؛ حبیب‌زاده، محمدجعفر؛ محقق داماد، سیدمصطفی؛ فرجی‌ها، محمد؛ امیدی، جلیل (1395) سیاست کاهش آسیب در قبال مصرف مواد مخدر مطالعه تطبیقی در نظام عدالت کیفری ایران، پرتغال و کانادا، پژوهش‌های حقوق تطبیقی، دوره 20، شماره 3، صص. 109-84.
8)      زالی، سلمان؛ عطاردی، محمدرضا؛ دانایی‌فرد، حسن (1397) واکاوی الگوی موانع اجرای سیاست‌های کلی مبارزه با مواد مخدر در ایران، فصلنامه راهبرد، سال 27، شماره 88، صص. 215-185.
9)      دلماس مارتی، می‌ری (1381) نظام‌های بزرگ سیاست جنایی، ترجمه دکتر علی حسینی نجفی ابرندآبادی، چاپ اول، تهران: نشر میزان.
10)   صفاری، علی (1394) کیفر شناسی و توجیه کیفر، از کتاب علوم جنایی، گزیده مقالات آموزشی برای ارتقاء دانش دست‌اندرکاران مبارزه با مواد مخدر در ایران، کمیته معاضدت قضایی ستاد مبارزه با مواد مخدر، جلد دوم، تهران: نشر سلسبیل.
11)   قربانی، ابراهیم (1394) سهم فضای سایبر در گرایش به مصرف مواد مخدر دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی ارومیه، نخستین همایش ملی پنجره مهر، فرماندهی انتظامی شرق تهران، معاونت اجتماعی.
12)   قربانی، ابراهیم؛ اکبری، کریم؛ ابراهیمی، علی؛ دلپسند، جواد (1395) بررسی عوامل مؤثر بر توسعه قاچاق مواد مخدر و روان‌گردان در شهرستان مرزی بازرگان، علوم و فنون مرزی، سال 7، شماره 2، صص. 66-45.
13)   قربانی، ابراهیم؛ پورمنافی، ابوالفضل؛ موسوی، میرسعید (1398) بررسی و تحلیل مؤثرترین موانع موجود در امر مبارزه با قاچاق مواد مخدر و روان‌گردان (موردمطالعه: مرز تمرچین شهرستان پیرانشهر)، علوم و فنون مرزی، سال 9، شماره 2، صص. 136-113.
14)   قربانی، ابراهیم؛ قلی زادگان، فرزین؛ پناهی، حمید (1398) شناسایی و تحلیل فضایی کانون‌های جرم خیز مرتبط با جرائم مواد مخدر در شهر مرزی ارومیه، فصلنامه علوم و فنون مرزی، دوره 8، شماره 1، صص. 75-47.
15)   کلانتری، محسن و قصری، محمد (1392) بررسی جغرافیایی جرائم در بخش مرکزی شهرها موردمطالعه: بزه قاچاق و سوی مصرف مواد مخدر در بخش مرکزی شهر تهران، فصلنامه تحقیقات جغرافیایی، سال 28، شماره 2، صص. 32-13.
16)   کلدی، علیرضا (1381) انحراف، جرم و پیشگیری، فصلنامه رفاه اجتماعی، دوره 1، شماره 3، صص. 72-51.
17)   مالمیر، مهدی (1388) مروری بر نظریه‌های جرم‌شناختی و جامعه‌شناختی پیشگیری از جرم بر اساس تقسیم‌بندی ون ویک و دوارد، فصلنامه مطالعات پیشگیری از جرم، سال 4، شماره 11، صص. 170-149.
18)   مهرا، نسرین (1399) پیشگیری وضعی از قاچاق مواد مخدر در گستره جغرافیای انسانی، نگرش‌های نو در جغرافیای انسانی، سال 12، شماره 2، صص. 342-321.
19)   مولایی، علی (1397) بررسی و مطالعه شیوه‌های قاچاق مواد مخدر تهران، دفتر تحقیقات کاربردی پلیس مبارزه با مواد مخدر ناجا.
20)   میرمحمد صادقی، حسین (1382) پیشگیری از وقوع جرم، فصلنامه مطالعات امنیت اجتماعی،  دوره 1، پیش‌شماره 2، صص.10-1.
21)   نجفی ابرندآبادی، علی حسین (1389). درآمدی بر جنبه‌های مختلف سیاست جنایی در قبال مواد مخدر، (همایش بین‌المللی علمی-کاربردی جنبه‌های مختلف سیاست جنایی در قبال مواد مخدر – تهران) مجموعه مقالات (سخنرانی‌های داخلی)، جلد اول، نشر روزنامه رسمی کشور.
22)   هاشمی، علی (1393) نگاه نو در مبارزه با مواد مخدر، دبیرخانه ستاد مبارزه با مواد مخدر ریاست جمهوری.