روش تعیین خط مرز در رودخانه‌های مرزی با تأکید بر تأسیسات احداثی در رودخانه مرزی ارس

نوع مقاله : پژوهشی مستخرج از رساله دکتری

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری حقوق بین‌الملل، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، تهران، ایران

2 استادیار حقوق بین‌الملل، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران

3 دانشیار حقوق بین‌الملل، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران

چکیده

مرزها پیوسته محل کشمکش و درگیری بین دولت‌ها بوده است. علت این امر رابطه تنگاتنگ بین مرز و حاکمیت دولت‌هاست. تعیین خط مرز بین کشورها یکی از مهم‌ترین مسائلی بشمار می‌رود که نمی‌توان با جنگ و خونریزی حل کرد. تعیین خط مرزی بین کشورها ازیک‌طرف عاملی اصلی صلح و از طرف دیگر نشانگر استقلال کشورها می‌باشد. این دو عامل به دنبال خود، فضایی را به وجود می‌آورند که در آن امنیت حکم‌فرما است. این تحقیق با استفاده از روش توصیفی – تحلیلی انجام‌گرفته است که بامطالعه اسناد و معاهدات ایران با اتحاد جماهیر شوروی سابق، رویه عملی دولت‌ها و آرای دیوان بین‌المللی دادگستری به مقایسه تحلیلی مفاد این اسناد و نقاط قوت و ضعف هر یک پرداخته‌شده است. یافته‌های به‌دست‌آمده نشان می‌دهد که در فقدان توافق بین طرفین در خصوص تعیین خط مرزی بر روی تأسیسات احداثی بر روی رودخانه‌های مرزی راحل این است که به‌صورت عمودی خط مرز بر روی مسیر آب ادامه یابد. این راحل، با این نظریه کلی که مرز خط تفکیک و تقسیم مناطق حاکمیت کشورها را نه‌تنها در سطح زمین، بلکه در بستر و در سطوح هوایی را نشان می‌دهد، انطباق دارد. علاوه بر این، راه‌حل مذکور متشکل از تعمیم عمودی خط مرزی بر آبراه‌ها، از مشکلاتی که ممکن است از دو مرز متفاوت در نقشه‌های هندسی، واقع در مجاورت یکدیگر ایجاد شوند، جلوگیری می‌کند. نتایج پژوهش حاضر حاکی از آن است که در رابطه با نحوه تعیین خط مرز بر روی پل‌های احداث‌شده بر روی رودخانه ارس که محقق با استفاده از رویه‌های بین‌المللی و عرف‌های موجود نسبت به رفع اختلاف در خصوص نحوه تحدید حدود مرز بر روی پل‌های مرزی بر روی رودخانه ارس پرداخته است برابر پیشنهاد این تحقیق خط مرزی روی پل نسبت به پل قدیمی جلفا به میزان 13/44 متر به نفع ایران اسلامی تغییرمی‌یابد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Boundary Determination Method in Border Rivers with Emphasis on Installations and Facilities in Aras Border River

نویسندگان [English]

  • hossein alizade 1
  • Alireza Zaheri 2
  • Sadegh Salimi 3
1 PhD Student in International Law, Islamic Azad University, Central Tehran Branch, Tehran, Iran
2 Assistant Professor of International Law, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
3 Associate Professor of International Law, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
چکیده [English]

Borders have been a constant source of conflict between governments. The reason for this is the close relationship between the border and the sovereignty of states. The demarcation of the border between neighboring countries is one of the most important issues that does not seem to be solved by war and bloodshed. They say that security is the rule. This research has been done using a descriptive-analytical method. By studying Iran's documents and treaties with the former Soviet Union, the practical practice of governments and the rulings of the International Court of Justice, an analytical comparison of the provisions of these documents and their strengths and weaknesses have been done. The findings show that in the absence of agreement between the parties regarding the demarcation of the border line on the installed facilities on the Rahel Border Rivers, it is that the border line continues vertically on the waterway. This is consistent with the general theory that the boundary separates the sovereignty of countries not only on the ground but also on the bed and at the air. In addition, the solution, consisting of the vertical extension of the boundary line on waterways, avoids problems that may arise from two different boundaries in adjacent geometric maps. The results of the present study indicate that the researcher has used international procedures and existing customs to resolve the dispute over how to delimit the border on the border bridges on the Aras River. According to the proposal of this research, the border line on the bridge compared to the old Jolfa Bridge will be changed by 44.13 meters in favor of Islamic Iran.

کلیدواژه‌ها [English]

  • border river
  • delimitation
  • Bisector line
  • border facilities
  • ابراهیمی­خوسفی، محسن و پوراصغر سنگاچین، فرزام (1397) بررسی ­تأثیرات ­­برنامه­های­ تنظیم ­آب­ کشورهای همسایه در حوضه‌های مشترک مرزی، ریاست جمهوری، سازمان برنامه و بودجه کشور، مرکز پژوهش های توسعه و آینده نگری.
  • ثریایی، حسین (1367) تعیین مرزهای آبی و خشکی بین کشورها، نشریه بندر و دریا، شماره 19، صص 71-18.
  • جهانبانی، امن اله (1336) مرزهای ایران و شوروی، تهران: چاپخانه مجلس.
  • ضیایی بیگدلی، محمدرضا؛ زمانی، قاسم و حبیبی مجنده، محمد (1393) آراء و نظریات مشورتی دیوان بین‌المللی دادگستری، جلد سوم، تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی.
  • ضیایی بیگدلی، محمدرضا، زمانی، قاسم و حبیبی مجنده، محمد (1394) آراء و نظریات مشورتی دیوان بین‌المللی دادگستری، جلد چهارم، تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی.
  • علیزاده، حسین (1393) رژیم حقوقی رودخانه‌های بین‌المللی و مرزی، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مراغه.
  • محمدعلی پور، فریده (1396) حقوق استفاده‌های غیرکشتیرانی از آبراه‌های بین‌المللی (چاپ اول) تهران: نشر میزان.
  • مقتدر، هوشنگ (1373) حقوق بین‌الملل عمومی، تهران: مرکز چاپ و انتشار وزارت امور خارجه.
  • موسوی، سید فضل‌الله (1381) بررسی تحلیلی انواع روش‌های تعیین حدود در رودخانه‌های مرزی، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی، شماره 55 ، صص. 147-103.
  • موسوی، سید فضل‌الله (1382) آیا حاکمیت مشترک شیوه‌ای مناسب برای تعیین حدود رودخانه‌های مرزی است؟، دو فصلنامه حقوقی بین‌المللی، دوره 20، شماره 28 ، صص 263-243.
  • موسوی، سید فضل‌الله (1389) حقوق رودخانه‌های بین‌المللی، تهران: انتشارات دادگستر.
  • درایسدل، آلاسدایر و بلیک، اچ (1985) جغرافیای سیاسی خاورمیانه و شامل آفریقا، ترجمه دره میرحیدر، تهران: انتشارات دفتر مطالعات سیاسی وزارت امور خارجه.
  • روسو، شارل (1902) حقوق بین الملل عمومی، ترجمه محمدعلی حکم ، جلد دوم، تهران: دانشگاه تهران, موسسه انتشارات و چاپ.
  • ناصرگهر، فرشاد (1367) نظام حقوقی رودهای بین‌المللی و اروندرود، تهران: دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی.
  • ندیم، جعفر (1344) بهره‌برداری از رودهای بین‌المللی، نشریه وزارت امور خارجه، دوره3، شماره 1، صص. 48-30
  • Mccaffery, S C. (2015) International Water Law series. The University of the pacific, McGeorge School of law.
  • UN-Water Thematic paper.(2013) Sharing Benfits; Sharing Responsabilities.